(Het) ijs breken: Communicatiefouten herstellen in politieverhoren en crisisonderhandelingen

Miriam Oostinga

Het kan de besten overkomen; iemands naam verwisselen, iemands gevoelens te licht opnemen of iemand op leeftijd ongewenst met ‘jij’ aanspreken in plaats van ‘u’. In dagelijkse conversaties is dit niet zo problematisch. De ene persoon geeft aan waar de ander de fout in is gegaan en de gemoederen zijn al gauw gesust. Maar wat nou als een informant moet worden gehoord die mogelijk informatie beschikt over een terroristische aanslag en zwijgt? Of een moordverdachte die alles ontkent? Of als er iemand op een brug staat en overtuigd moet worden niet te springen? Het maken van een communicatiefout in een dergelijke situatie heeft wellicht meer verstrekkende gevolgen. De vertrouwensband tussen politie en burger komt zo mogelijk onder druk te staan wat op zijn beurt de medewerking kan beïnvloeden. In mijn promotieonderzoek, bestaande uit een vijftal op elkaar voortbouwende empirische studies, hebben wij onderzocht hoe beide interactiepartners reageren op communicatiefouten. Deze studies laten zien dat fouten zowel positieve als negatieve gevolgen hebben, maar het is de opeenvolgende reactie die ertoe leidt dat de politie ‘(het) ijs kan breken’.

Miriam Oostinga
Wetenschappelijk medewerker bij het Ministerie van Justitie en Veiligheid, Directoraat-Generaal politie, Strategie, Kennis, Innovatie en Onderzoek
E: miriam.oostinga@gmail.com
Website: www.miriamoostinga.com

Dementie: we zijn zelf het medicijn!

Martin van Boxtel

Dementie kent een grote ziektelast voor zowel patiënt als omgeving, en de ziekte is door het beroep op zorg potentieel maatschappij ontwrichtend. Behandelmethodes zijn er niet en de behoefte aan advies over persoonlijke risico’s is groot. Recente studies laten zien dat tot 30% van het risico op dementie is toe te schrijven aan ongezonde leefstijl, zoals onvoldoende bewegen, slecht eten, en roken. Iemands hersengezondheid is daarnaast ook gevoelig voor nieuwe, beïnvloedbare factoren als mentale stimulatie en stemming. 
Minder dan de helft van de bevolking in Nederland kent de voordelen van een gezonde hersenleefstijl, waardoor gezondheidswinst achterblijft. Daarom moet er spoedig een brede nationale campagne gestart worden om de hersengezondheid van de bevolking te bevorderen. Alleen zo kunnen we dementie afremmen. 
In Limburg startte onlangs een pilotcampagne die via een positieve insteek met multimediale en wijkgerichte activiteiten het bewustzijn van het belang van hersengezondheid wil vergroten. De effectiviteit hiervan wordt momenteel geëvalueerd. De ambitie is om daarna met belanghebbenden een brede, doorontwikkelde versie van de campagne uit te rollen in heel Nederland. 

Martin van Boxtel
Alzheimer Centrum Limburg
E: martin.vanboxtel@maastrichtuniversity.nl

Waarom ondervindt Kjeld Nuis bij 60 km/u zo weinig wrijving van het ijs?

Tjerk Oosterkamp

Hoe kan Kjeld Nuis zijn schaatsen met ruim 60 km/u over een ijslaag jagen? Zijn schaatsijzers worden geholpen door een smerend laagje smeltwater. Maar daarmee is de kous nog niet af. In Kjelds geboorteplaats Leiden test ik een nieuwe theorie in mijn lab.
Volgens de huidige verklaring zorgt meer snelheid voor meer smeltwater. Dat zou dan de extra wrijving met het ijs grotendeels compenseren. Maar mijn collega Hans van Leeuwen berekende dat er bij 60 km/h nog steeds een flinke portie wrijving overblijft. Behalve van de luchtwrijving zou Nuis op topsnelheid enorme last krijgen van ijswrijving. Van Leeuwen stelde een theorie op met een nieuwe factor: ploegwrijving. Bij hoge snelheid hoef je minder door het ijs te ploegen omdat je schaats dan hoger ligt. Dat lijkt nagenoeg perfect te compenseren voor de extra ijswrijving.
In mijn presentatie vat ik de nieuwe theorie samen en laat ik zien hoe ik die test in mijn lab. Samen met mijn studenten heb ik een opstelling gebouwd waarin een schaatsijzertje over een ijslaag glijdt. We variëren de vorm van de schaats, de temperatuur en het gewicht. Vervolgens proberen we de wrijving, de diepte van het schaatsspoor en de dikte van de waterlaag te meten. Ik toon verder mijn plannen om een mobiel lab te bouwen dat op een ijsbaan een schaatsbeweging simuleert.

Tjerk Oosterkamp
Universiteit Leiden
E: Oosterkamp@Physics.LeidenUniv.nl

Kan mindfulness mensen met dementie en hun mantelzorgers helpen?

Lotte Berk

Stel je voor: je krijgt te horen dat je dementie hebt.
In één klap is je toekomstbeeld drastisch veranderd.
Onzekerheid. Angst voor de toekomst. Verlies van verbinding.
Je kijkt je partner aan.
Hoe moeten we hier mee omgaan?
Wat blijft er nog van mij en ons over?

Een mindfulnesstraining kan je in deze situatie nieuw perspectief bieden. Mindfulness is een vaardigheid die je kunt trainen zodat je beter kan omgaan met moeilijke situaties en je veerkracht vergroot. Onderzoek heeft aangetoond dat mindfulnesstraining depressie, angst en stress doet afnemen en de kwaliteit van leven verbetert. Het onderzoeksproject Training AaNdacht voor mensen met DEmentie en Mantelzorgers (TANDEM) is gericht op mensen met beginnende dementie en hun mantelzorgers.

In Nederland, zal in 2040 het aantal ouderen (65+) een kwart van de bevolking uitmaken. Het aantal mensen met dementie zal in die periode verdubbelen. Hierdoor zullen steeds meer mensen te maken krijgen met dementie, als patiënt of als mantelzorger. Genezing is niet mogelijk, dus is het hard nodig dat deze doelgroep samen leert hoe ze met dit proces kunnen omgaan.

Lotte Berk
Promovenda Universiteit Maastricht
Alzheimer Centrum Limburg
E: lotte.berk@maastrichtuniversity.nl
Website: http://www.tandemproject.nl/

Media, science and water diplomacy in the Nile basin

Emanuele Fantini

Why the Nile? Because this river is always mentioned among those rivers at risk of triggering a “water war”. The media is often accused of contributing to the conflict by disseminating inaccurate information. Our study challenges this perception by displaying the plurality of styles, frames and strategies adopted by international and local journalists in Ethiopia, Sudan and Egypt.

We are working with journalists and scientists from different Nile basin countries. They will be trained in science communication in September in Delft and I would like to put them in touch with Dutch journalists.

Emanuele Fantini
Lecturer/researcher in the water governance chair group
IHE Delft Institute for Water Education
E: e.fantini@un-ihe.org

Leer je heel makkelijk? Dan heb je pech…

Willy de Heer

Zo’n 36.000 leerlingen in de basisschoolleeftijd vervelen zich naar op school. Zo erg… dat ze eronder lijden. Ze weten van gekkigheid niet wat ze moeten doen. Dus doen ze maar gek… of conformeren zich maar aan datgene wat hun meester of juf van hen verwacht. Het enige dat ze leren op school is…, dat leren saai is.

En kunnen hun leraren hier iets aan doen? Niet echt. Op de pabo hebben zij vrijwel niets geleerd over kinderen die zeer makkelijk leren. Het is al lastig genoeg om deze leerlingen als zodanig te herkennen. En als leraren hen wel signaleren, weten zij vaak niet wat ze met hen aan moeten.

Toch beschouwt het Ministerie van OCW passend onderwijs voor zeer makkelijk lerende leerlingen als een basisondersteuning die elke reguliere school moet kunnen bieden. Helaas, dit is een utopie.

Veel van deze kinderen groeien op tot volwassenen met blijvende problemen als gevolg van niet-passend onderwijs. Dit is niet alleen nadelig voor de betrokken kinderen en (latere) volwassenen, maar ook voor de samenleving als geheel!

Willy de Heer
E:  Kenniscentrumleren@gmail.com
Website: www.kenniscentrumleren.nl

The Role of Social-Media in Iranians’ Social Movements

Samaneh Assadi Nowghabi

Since there is a heavy censorship of Iranian mass-media, and while no reporters from international news agencies are allowed to enter the country and make reports, all Iranian people have become reporters. They use social-media, such as Telegram or Instagram, to publish news about the country, and in this way people can be informed about Iran’s domestic news much more quickly than by referring to the world’s largest news agencies.
Because of this, the Iranian governmental Media have to publish at least a part of the reality of what is happening inside the country, and in this way, the international community becomes aware of a part of the events that are occurring in Iran. In addition, people have made some campaigns and groups in Social-Media which have a significant role in Iranians’ recent social movements.
Considering all the above, I believe that it is very useful and interesting for the press and news agencies to have someone to scientifically interpret Social-Media content. Please do not hesitate to contact me if you would like to take advantage of this opportunity.

Samaneh Assadi Nowghabi
Ph.D. candidate at University of Amsterdam
E: asadinowghabi@yahoo.com

An Agent Based Modelling (ABM) tool to support recovery and reconstruction efforts on St Maarten in the aftermath of Hurricane Irma 

Zoran Vojinovic

The team of researchers from the EU-funded PEARL project is developing a state-of-the-art ABM tool to support recovery and reconstruction efforts on St Maarten in the aftermath of Hurricane Irma. ABM is a novel class of discrete mathematical approach, characterized by the appearance of a global behaviour that emerges from interactions among agents. This unique property makes ABM very attractive for disaster risk applications. 
In the post-disaster phase, one of the key challenges is how to plan for immediate housing needs, while not diminishing the prospects for long term resilience. The tool developed addresses this challenge through evaluation of effects from different policies and regulations made by urban actors/agents/stakeholders (e.g. land development, building codes, infrastructure plans, public health, etc.) which need to be implemented as part of the recovery and reconstruction activities.
Impacts from natural disasters are directly attributable to various forms of interactions and interrelatedness that co-exist between human activities and natural processes. This research enables the capture of the interrelated effects that different regulations and policies may have on the overall creation and propagation of vulnerability. In this way the stakeholders can simulate scenarios resulting from different tropical storms and hurricanes, to influence more resilient recovery and reconstruction decisions. 

Zoran Vojinovic
IHE Delft Institute for Water Education
E: z.vojinovic@un-ihe.org

Wat effectieve leiders écht doen

Desirée van Dun

Wat maakt dat het ene team excelleert en het andere achterblijft? Grote kans dat dit te maken heeft met de stijl van leidinggeven. Vaak ervaren medewerkers ineffectief leiderschap, wat de roep om minder managers versterkt. Talloze boeken en onderzoeken gaan over algemene ‘dienende’ of ‘coachende’ leiderschapsstijlen. Mijn onderzoek onderscheidt zich doordat het kijkt naar concreet zichtbaar gedrag.

Mijn nauwkeurige observaties van goed-presterende teams en hun leiders, onder meer met video-analyse, leidden tot een grondig beeld van hun gedrag. Veel organisaties zijn continu bezig met het verbeteren van hun werkprocessen; onvrede daarover kun je alleen wegnemen door een ‘continu verbeter cultuur’ te realiseren waarin ieder teamlid betrokken is en zélf ook leiderschap gaat tonen. Leidinggevenden moeten leren luisteren naar hun medewerkers en instemmen met (zelfs ogenschijnlijk onhaalbare) ideeën, terwijl medewerkers de status van acties en teamprestaties bijhouden. Dit vraagt verandering van leiderschap: van de top tot de werkvloer.

Deze kennis komt steeds vaker van pas gezien de aandacht van veel organisaties voor innovatie, verhoging van de productiviteit en zelfsturende teams. Welk gedrag vertonen bekende leiders in het nieuws eigenlijk?

Mijn onderzoeksvlogs: https://www.youtube.com/watch?v=CX_ZKy7Ylm0&list=PLJl6M9kyfwhKMoXDyA2yHHSCkRZxFcmnC  en https://www.youtube.com/watch?v=LX_ln7pDEVQ&list=PLJl6M9kyfwhIEMZXGL742O_qokL_jNNKS

Desirée van Dun
Universitair Docent Change Management & Organizational Behaviour, Faculteit Behavioural, Management and Social science, Universiteit Twente
E: d.h.vandun@utwente.nl

De illusie van een keuze: jij volgt het gedrag van anderen

Claire van Teunenbroek

Bedrijven worden handiger in het afstellen van hun websites om consumenten te beïnvloeden. Op basis van iemands muisbewegingen kunnen computers onze keuze beïnvloeden, veelal zonder dat we dit weten. Dit is een voorbeeld van het gebruik van kunstmatige intelligentie (machine learning), waarbij een bedrijf online gedrag observeert en gebruikt om consumenten te beïnvloeden. Nu kan je zeggen: ik heb een eigen wil en kan zelf kiezen. Van oudsher zouden we inderdaad zeggen: de mens is rationeel en trapt hier niet in. Echter, Thaler, Nobelprijs winnaar van de Economie 2017, toont aan dat mensen eerder kuddedieren zijn dan rationele wezens. Mensen zijn zeer gevoelig voor het gedrag van anderen en kunnen beïnvloedt worden door discrete suggesties. Dit noemen we een nudge: een duw in de goede richting. Als mensen altijd rationeel waren, hoefde je je geen zorgen te maken over de vraag of er nog een keuze is. Echter, als consumenten een minder dan volledige rationele opvatting hebben, zoals onderzoek uitwijst, zijn bedrijven vaak eerder geneigd daarvan te profiteren dan deze te corrigeren. Wanneer er een techniek gebruikt wordt die zo sterk leunt op de menselijke natuur om te volgen, is er dan nog wel een keuze?

Claire van Teunenbroek
Centrum voor filantropische studies, afdeling sociale wetenschappen, Vrije Universiteit Amsterdam
E: p.s.c.van.teunenbroek@vu.nl

Hoe bekijk je de binnenkant van een magneet?

Gesa Welker

Heb je er ooit over nagedacht hoe een magneet er vanbinnen uitziet? Een van de manieren om daarachter te komen is door een magneet te beschieten met muonen. Deze exotische deeltjes bestaan maar een fractie van een seconde, zodat zo’n experiment een enorme uitdaging is. Maar als het lukt, kun je magnetisme zelfs tot op de nanoschaal bestuderen. Je schiet de muonen dan in een magnetisch materiaal. Die voelen nauwkeurig het magnetisch veld aan op de plek waar ze zitten. Vervolgens vervallen de muonen en geven een signaal af.

De vier dagen met weinig slaap, waarin we de experimenten deden, vormen een hoogtepunt van mijn promotieonderzoek. We maten met zijn drieën vier keer 24 uur non-stop op de enige plek ter wereld waar de benodigde langzame muonen gemaakt worden: het Paul Scherrer Institute in het Zwitserse Villingen. Daar onderzochten we de magnetische eigenschappen van palladium, dat we gebruiken om onze nano-MRI machine te testen. We ontwikkelen zo’n apparaat om 3D-plaatjes te maken met een resolutie van een duizendste van een menselijke haar. We proberen een wereldrecord te verbreken met een 3D-plaatje van een virus met de beste resolutie ooit.

Gesa Welker
Promovenda natuurkunde Universiteit Leiden
E: welker@physics.leidenuniv.nl

Kurkuma

Maurice Kroon

Curcumine (of Kurkuma) wordt al generaties lang gebruikt in de Aziatische cultuur als een wondermiddel tegen uiteenlopende ziektebeelden zoals ontstekingen en kanker. Sinds een aantal decennia gebruiken steeds meer mensen uit de Westerse wereld curcumine in het dagelijks leven en fabrikanten van curcumine haken hier gretig op in. 
De wetenschap is ondertussen ook steeds meer geïnteresseerd geraakt in curcumine. De effecten van zijn voorlopig alleen aangetoond in het laboratorium en het is nog niet gelukt de effecten aan te tonen in de mens. Een verklaring hiervoor zou kunnen zijn dat curcumine slecht wordt opgenomen in het bloed na inname en/of zeer snel wordt omgezet in het lichaam in een minder actieve vorm. Ons onderzoek heeft als doel gehad te onderzoeken of  curcumine daadwerkelijk terug te vinden is in het bloed bij 50 personen die in het dagelijks leven curcumine gebruiken. De resultaten van de studie laten zien, dat ondanks alle claims van fabrikanten, curcumine slechts bij 4 van de 50 personen in het bloed is terug gevonden. Deze waarden zijn een honderdfout lager dan waar we in het laboratorium een effect bij zien.  We vinden wel de door het lichaam omgezette, geïnactiveerde vorm van curcumine terug, maar ook hiervan is de concentratie laag.

Maurice Kroon
Academisch Medisch Centrum Klinische Farmacologie
E: welker@physics.leidenuniv.nl